Ξέφωτο

Information

This article was written on 20 Feb 2011, and is filled under Εθνικά, Πολιτική.

Φιλελεύθερος αντιεθνικισμός

Στο φιλελεύθερο (κεντροδεξιό) ιστολόγιο Μπλε Μήλο δημοσιεύτηκε πρόσφατα το άρθρο  Φιλελευθερισμός και εθνικισμός , το οποίο διέπεται από μία αντιεθνικιστική θέωρηση, κρατώντας ωστόσο – και αυτό το καθιστά ενδιαφέρον – κάποιες αποστάσεις από τον φονταμενταλιστικό αριστερό και νεοφιλελεύθερο αντιεθνικισμό. Αποσπάσματα:

“Την σημερινή εποχή της ευρωπαικής ολοκλήρωσης ένας προοδευτικός φιλελεύθερος αντί-κεντρισμός (anti-centralism) θα μπορούσε να είναι το αντίβαρο έναντι σε μια διευρυμένη γραφειοκρατική Ευρώπη. Ήδη αυτό το σκεπτικιστικό κίνημα βαφτίζεται (ενδεχομένως ορθά) εθνικιστικό. Οι εγχώριοι αντιεθνικιστές σαν τους μυστικιστές οπαδούς του ordo rerum romanum αναζητούν το νέο ordo rerum στις Βρυξέλλες.”

“Σαφέστατα όμως οι Έλληνες φιλελεύθεροι δεν έχουν κανέναν λόγο να ταυτιστούν με τον σωβινισμό και τον επιθετικό εθνικισμό και αυτό διότι ο πόλεμος είναι η υγεία του κράτους. Όμως σήμερα που τουλάχιστον το ενδεχόμενο των ενόπλων συρράξεων έχει αποφευχθεί, η ασυλία που δίνουν στους γειτονικούς εθνικισμούς είναι τουλάχιστον περίεργη. Βασικό όμως καθήκον θα ήταν η κάθαρση της νεοελληνικής ιστορίας από το Βυζάντιο ώστε να αποκοπεί το εθνικό πρόσταγμα από τον μυστικισμό και την οπισθοδρομικότητα.”

10 Comments

  1. ζαχαρη
    20/02/2011

    Ασχετα με το αν συνμφωνει κανεις για το Βυζαντιο με τον γραφοντα (δεν συμφωνω) ,δεν ειναι δυνατη η αποκοπη ενος μερους της ιστοριας ενος λαου.Τι ειδους ιδεα ειναι αυτη,λογιστικο τρικ ειναι η ιστορια;Ειπαμε ειμαστε οικονομολογοι ,αλλα διαφορετικο πραγμα η ταμειακες ροες απο την ιστορια…
    Με τι θα την καθαρισουν δηλαδη;

  2. Γιάννης
    21/02/2011

    η πρότασή του είναι η εξής: “εφόσον δεν μπορεί να συνυπάρξει εθνικισμός και βυζαντινισμός, κατά συνέπεια δεν υφίσταται τέτοια συνύπαρξη”. δηλαδή η θεωρία πετσοκόβει την πράξη αντί να την περικλείει. εάν, παρά κάθε θεωρία, εθνικισμός και βυζαντινισμός συνδέθηκαν, τότε κάθε “λογική” απόδειξη για το αντίθετο είναι αβάσιμη.

    ο φιλελευθερισμός ως εκσυγχρονιστική και προοδευτική ιδεολογία δεν μπορεί να συμβιβάσει το ελευθεριακό του πρόταγμα με τον μυστικισμό που συνοδεύει την σύνδεση Ελληνισμού-Βυζαντίου.

    τι είδους φιλελευθερισμό εννοεί; ποιο είναι το ελευθεριακό του πρόταγμα, οι ιδιωτικοποιήσεις και η έμμεση δημοκρατία;

    Αν πάει κάνεις πίσω το ρολόι της ιστορίας και φτάσουμε στις παραμονές της Αλώσεως η “εθνικιστική” μεριά ταυτίστηκε με τους εν τοις πράγμασι προοδευτικούς ενωτικούς σε αντίθεση με τους οπαδούς του ordo rerum romanum και έπειτα ordo rerum phanarium. Οι Ελληνιστές φιλόσοφοι όπως ο Βησσαρίων, ο Γεώργιος Τραπεζούντιος, ο Δημήτριος Κυδώνης και άλλοι ταυτίστηκαν τόσο με το ενωτικό κίνημα όσο και με την προσπάθεια αναβίωσης της ελληνικής φιλοσοφίας και υπήρξαν οι πρώιμοι εκπρόσωποι του ουμανισμού και της Αναγέννησης στην Ευρώπη.

    εμένα η εντύπωσή μου είναι ότι όσο εντεινόταν ο αντιδυτικισμός πριν από την άλωση, τόσο πιο πολύ χρησιμοποιείτο το “έλληνας”. ο καβάσιλας, για παράδειγμα, είναι δογματικά στον πυρήνα της ορθοδοξίας, χρησιμοποιεί όμως το “έλληνας”. από την άλλη, τόσο ο δημήτριος κυδώνης όσο και ο πλήθων γεμιστός παρά την χρήση του “έλληνας” πίστευαν ότι οι ρωμαίοι (λατίνοι) είναι ομοεθνείς μας (τους) και ότι η ρώμη είναι ελληνική αποικία. με άλλα λόγια η αυτοκρατορική (ρωμαϊκή) ιδέα δεν αποκλείει τον εθνικισμό, όπως νομίζει ο αρθρογράφος. ο δε γεώργιος τραπεζούντιος πήγε στην κωνσταντινούπολη μετά το 1453, συνάντησε τον πορθητή και, με το έργο του παντοδαπή δόξα προέτρεψε τον μωάμεθ β’ να καταλάβει και την ευρώπη.

    η συσχέτιση του χριστιανισμού με τον μυστικισμό είναι αβάσιμη επίσης. ούτε οι ενωτικοί ήταν λιγότερο καθ’ ομολογίαν χριστιανοί ούτε ο μη χριστιανός πλήθων γεμιστός θεωρώντας τον ζοροάστρη ως τον ανώτερο σοφό, ήταν ο τύπος του μη-μυστικιστή.

    τα περί πολυεθνικής αυτοκρατορίας είναι ανούσια. παραπέμπω εδώ: (http://www.portaaurea.gr/istoria_meletes/ellrom.htm), καθώς και στο ότι σύμφωνα με την αρβελέρ το βυζάντιο ήταν πολυεθνικό αλλά (κι εδώ δίδεται η έμφαση) μονοπολιτισμικό, δηλαδή η πολυεθνικότητα και η ύπαρξη υποταγμένων ή περιθωριακών κατά τα άλλα μη ελληνικών πληθυσμών δεν είχε καμμία σημασία.

    Βασικό όμως καθήκον θα ήταν η κάθαρση της νεοελληνικής ιστορίας από το Βυζάντιο ώστε να αποκοπεί το εθνικό πρόσταγμα από τον μυστικισμό και την οπισθοδρομικότητα

    στην περίπτωση αυτή δε θα απομείνει τίποτε από το εθνικό φαντασιακό. το τρίτο σχόλιο είναι εξαιρετικό.

  3. Γιάννης
    21/02/2011

    …ενώ ο δραγούμης, τον οποίο ο αρθρογράφος αναφέρει ως παράδειγμα παραμερισμού του βυζαντινού μυστικισμού, αντιπαθούσε όσο τίποτε άλλο τους αστούς και υποστήριζε τον κοινοτισμό και σε μια φάση της ζωής του το σοσιαλισμό.

  4. Herr K.
    21/02/2011

    Ζάχαρη, οι φιλελεύθεροι διατηρούν κάτι από τον άκρατο βολονταρισμό των πρώτων κομμουνιστών…

    Γιάννη, η φράση με την “κάθαρση” δεν ήταν το κύριο ζήτημα αλλά την ενέταξα στο παράθεμα ελπίζοντας σε αντίδρασή σου :-)

    Εγώ άλλο διακρίνω: την προσπάθεια να δικαιολογηθεί με ιδεολογικά επιχειρήματα μία στροφή προς το ρεαλισμό. Τώρα εάν, προκειμένου να μην κοπούν οι γέφυρες με τον (νεο)φιλελευθερισμό, υιοθετείται μια “φιλελεύθερη” ματιά του παρελθόντος, το κρίνω μάλλον δευτερεύον.

  5. Γιάννης
    21/02/2011

    σωστό κι αυτό. αλλά γιατί να κάνουν τόσο δρόμο; ούτε ζουν στον 17ο αιώνα ώστε να καταγγείλουν τον “μεσαιωνικό σκοταδισμό” ούτε δα είναι και οι ουλτρα αμεσοδημοκράτες ώστε να αντιπαραθέσουν στον σκοταδισμό την ελευθερία. δεν τους αρκεί ότι με μια ματιά σε όλες τις δημοκρατίες, αρχαίες και σύγχρονες, καταρρίπτεται η άποψη πως η δημοκρατία συνεπάγεται έλλειψη “πατριωτισμού” και άρνηση υπεράσπισης του εκάστοτε “κράτους”;

  6. Herr K.
    22/02/2011

    Ε, μάλλον δεν διαλέγει κανείς την ιδεολογική του αφετηρία, τον διαλέγει εκείνη – οπότε ας πούμε ότι σημασία έχει το πού έχει φτάσει κάποιος έστω και δια της τεθλασμένης.

  7. bigfatopinion
    24/02/2011

    Όμως σήμερα που τουλάχιστον το ενδεχόμενο των ενόπλων συρράξεων έχει αποφευχθεί

    Εντάξει, να το έγραφαν πριν καμμιά 15 χρόνια, και πάλι αφελές θα ήτανε. Αλλά σήμερα;

  8. Herr K.
    27/02/2011

    φιλελεύθεροι, όπως είπαμε. Πάντως το συμπέρασμα μετράει:
    “η ασυλία που δίνουν στους γειτονικούς εθνικισμούς είναι τουλάχιστον περίεργη”

  9. νγεωργιοπουλος
    10/03/2011

    Και γιατι τα λετε μεταξυ σας και δεν μας τα λετε στο μπλε μηλο.

    Ο συγγραφεας του αρθρου.

  10. Herr K.
    15/04/2011

    Τώρα μόλις το αντιληφθήκαμε και το ξεσπαμάραμε το παραπάνω σχόλιο, συγγνώμη.
    Ε, τα βασικά που θέλαμε να πούμε ειπώθηκαν εδώ, νομίζω.

Leave a Reply